Categorie: Nieuws

zie ook dit filmpje 

Landelijk protest 29 september — Plant een Olijfboom

Stichting Groningen-Jabalya organiseert dinsdag 17 september een avond met schrijfster Anja Meulenbelt. Zij verwierf in de jaren zeventig grote bekendheid met haar boek De schaamte voorbij, een persoonlijk verslag van haar liefdesleven en politieke bewustwording. Het boek verscheen in elf talen en inmiddels zijn er zo’n half miljoen exemplaren van verkocht.

Meulenbelt is al jaren sterk betrokken bij de Palestijnse zaak. Zij schreef verschillende boeken over het onderwerp met name over haar betrokkenheid bij de Gazastrook. Naast reisverslagen publiceerde zij in 2010 Oorlog als er vrede dreigt, Israel en het Palestijnse probleem. In 2015 volgde het boek Kwart over Gaza: over zionisme, antisemitisme en islamfobie. En recent publiceerde zij het boek Nooit meer is nu: over Israëlisch kolonialisme en Palestijns verzet.

Programma

Interview door journalist Lejo Siepe over haar recente boek, de actualiteit en het voortdurende vijanddenken in het Midden-Oosten.

Optredens van muzikant Naseem Mgeer en van dichter Charles Goudsmit

Pauze

(boekentafel van Godert Walter aanwezig met exemplaren van Nooit meer is nu)

vragen uit de zaal en discussie

   Dinsdag 17 september 2024 

                       Locatie: De Holm, Folkingestraat 9B Groningen                         

Aanvang: 20.00 uur Zaal open 19.30 uur

toegang gratis maar donatie is welkom

of gebruik de QR code hieronder

Op 4 juli organiseerden wij een boekpresentatie van Een tuin voor verloren benen van de Gazaanse schrijver Mahmoud Jouda ( zie dit bericht) Dat boek ging over de Mars voor de Terugkeer de geweldloze demonstraties in Gaza in 2018 als protest tegen de blokkade en de bezetting van Palestijns land en de wrede reactie van Israel die vooral op ledematen schoten met dumdum kogels waardoor veel slachtoffers  amputaties moesten ondergaan. Hieronder  een relaas van Jouda na de aanval op 7 oktober gepubliceerd in de Groene Amsterdammer op 21 augustus 

__________________________________________________________________

Eerst slaan de raketten in, daarna worden elektriciteit en water afgesloten. Mensen slaan op de vlucht, vechten om voedsel of helpen elkaar juist. Ook schrijver Mahmoud Jouda en zijn gezin proberen in Gaza te overleven.

door Mahmoud Jouda

De dodelijke molen blijft maar malen. Lichamen van kinderen, jongeren, ouderen, mannen en vrouwen liggen verspreid. Bloed op de straten. Beelden van doden verschijnen onophoudelijk op televisie en mobiele telefoons. En ik? Ik dwaal doelloos door de straten van Rafah, ik wil alleen maar lopen. Mijn voeten leiden me naar een wijk die enkele dagen geleden volledig is verwoest.

In de verte zie ik meer dan tien katten in een rij over een half ingestort gebouw sluipen. Een van hen springt van een hoog, verlaten balkon, alsof ze de dood omarmt. Althans, dat maak ik op uit de manier waarop ze de grond raakt en sterft. Een golf van overweldigende angst overspoelt me, een angst zoals ik die nog nooit heb gekend. Een gevoel van urgentie overvalt me; ik moet hier weg, ik moet hier weg. Deze keer besluit ik de dood voor te zijn door Gaza te verlaten.

Het is de avond van vrijdag 6 oktober. Samen met vrienden zit ik in de sinaasappelboomgaard van mijn vriend Wael. We praten over de noodzaak om nieuwe bomen te planten ter vervanging van de exemplaren die al meer dan vijftig jaar oud zijn. We bespreken ook hoe Gaza in de afgelopen tien jaar heeft geprobeerd te herstellen van de herhaalde schokken van blokkades en Israëlische militaire operaties die om de paar jaar plaatsvinden. De stad zet nu duidelijke stappen richting een meer stedelijk leven.

‘Mijn meest recente roman, Een tuin voor verloren benen, is naar het Nederlands vertaald’, vertel ik hun. ‘Ik ga binnenkort naar Nederland voor de presentatie van mijn boek. Op advies van de Nederlandse vertaalster, Dr. Djûke, heb ik me ingeschreven bij een Engels taalinstituut in Gaza.’ Ze zijn er heel blij mee. In die roman open ik, zeggen ze, een venster om Gaza van dichtbij te leren kennen, en de details van het lijden van vele jonge Gazanen die benen hebben verloren doordat Israëlische sluipschutters tijdens de Mars van Terugkeer gericht op hun benen schoten.

Rond twee uur ’s nachts vertrek ik naar het huis van mijn ouders in Rafah. Aan de overkant van de straat wandelen een paar mensen met oortjes in. De gele straatlantaarns werpen een betoverende gloed terwijl ik tussen de huizen en gebouwen door loop. Al het kleurrijke en flamboyante langs de weg en de geur en pracht van de witte lelies, geplant langs de boulevard van Gaza, creëren een openluchttheater van schoonheid.

Ik hou van deze stad waar ik ben geboren en getogen. Sinds ik een paar jaar geleden naar de stad Gaza ben verhuisd, kom ik elke zomer terug met mijn vrouw Samar, mijn zevenjarige dochter Bagdad en mijn vijfjarige zoon Khaled. Samar en Bagdad zijn vanmiddag teruggekeerd naar huis. De schoolvakantie is voorbij. Ik blijf in Rafah met mijn zoon Khaled. Wij moeten nog een paar zaken regelen voordat we naar huis gaan.

Ik val in slaap. Drie uur later schrik ik abrupt wakker van het oorverdovende geluid van raketten die de hemel vullen en in alle richtingen suizen. Het is een droom, denk ik. Ik probeer verder te slapen. Maar nee, het is geen droom; het is een voorbode van een overweldigende nachtmerrie die boven onze hoofden hangt. Niemand begrijpt wat er aan de hand is. Iedereen verkeert in shock. ‘Het is waarschijnlijk een Israëlische liquidatie van een hooggeplaatst Hamas-lid’, hoor ik overal om me heen. We hadden al rekening gehouden met een grote aanval op Gaza vanwege de dreigementen die in de maanden voorafgaand aan 7 oktober werden geuit.

Op die momenten denk ik alleen maar aan mijn vrouw en dochter. Ik bel Samar, maar ze neemt niet op. Enkele minuten later rinkelt mijn telefoon. ‘Gebeurt bij jullie hetzelfde als hier?’ vraagt ze met een angstige, bezorgde stem. ‘Ja, het is overal’, antwoord ik. Ze willen snel terug naar hier. ‘Het is nu gevaarlijk, wacht nog even’, zeg ik. Maar mijn vrouw is bang dat ze straks niet meer naar hier kunnen komen door een mogelijk Israëlisch offensief. ‘Ze gaan de weg blokkeren, dan raken we elkaar kwijt. Ik ga terug, wat er ook gebeurt.’ Ze nemen een taxi en een half uur later zijn ze er.

Samar rent snel naar Khaled en omhelst hem ferm, alsof ze hem al lange tijd niet heeft gezien. Ik knuffel Bagdad stevig, mijn handen trillen terwijl ik haar aanraak. Ze draagt haar schooluniform. In haar hand houdt ze een tas met een laptop. Samar heeft een tas met wat sieraden. Dat is alles wat ze uit ons huis konden meenemen. Maar ze hadden tenminste de kans om afscheid te nemen van elke hoek van het huis, de foto’s, persoonlijke brieven, boeken, kleren en verzamelde geuren.

Fysiek zijn ze veilig, maar emotioneel zijn ze kapot. ‘De auto reed op topsnelheid, terwijl de rakketten om ons heen insloegen en explodeerden, niet als regen, maar als hellevuur’, vertelt mijn vrouw. ‘De chauffeur probeerde de plekken van inslag te vermijden, net als de andere auto’s op de snelweg die richting het zuiden rijden.’ Samar zucht diep. ‘Het bombardement werd heviger. Vlak bij ons, eigenlijk op twee auto’s afstand, raakte een raket een auto die snel reed. De lichamen werden eruit geslingerd.’

lees verder 

De volksgezondheids- en milieucrisis vanwege wijdverspreide vervuiling door vast afval

Jonge kinderen die door heuvels van rottend afval scharrelen op zoek naar voedsel. Ooit waren hier bruisende markten en grote landbouwvelden, nu zijn het eindeloze vuilnisbelten. Het afval is overal in Gaza en geïmproviseerde vuilnisbelten worden zelfs het doelwit van luchtaanvallen. Beelden op sociale media laten de omvang zien van een gevaar dat grotendeels onopgemerkt is gebleven. Het afvalprobleem in Gaza is een aangroeiende ramp voor de volksgezondheid te midden van explosief geweld. Waarschuwingen van humanitaire organisaties zoals UNICEF en UNRWA onderstrepen de omvang, de volksgezondheids- en milieurisico’s van de enorme, door het conflict veroorzaakte afvalcrisis.

Dit PAX-rapport maakt gebruik van satellietbeelden en open-source onderzoeksmethoden (OSINT) om te visualiseren hoe Gaza verdrinkt in afval na maanden van gevechten. De bevindingen omvatten meer dan 225 afvallocaties in heel Gaza, van enorme, honderden meters lange afvalbergen tot stortplaatsen die zijn veranderd in broedplaatsen van ziekten en milieuhaarden zijn geworden.

conclusies en aanbevelingen uit het rapport

De bevolking van Gaza wordt geconfronteerd met maanden van zware bombardementen, verwoesting en moorden, en wordt ook geconfronteerd met een veelvoud aan gezondheidsrisico’s als gevolg van de oorlog. Dit rapport had als doel om zowel de acute gezondheidsrisico’s van de door de oorlog veroorzaakte afvalcrisis te visualiseren en te kwantificeren, als het ‘langzame geweld’ dat al ontstaat met beperkte mogelijkheden voor verwijdering, sanering en veilige opslag van honderdduizenden tonnen vast afval.
De bevindingen laten ook zien dat er meer gezondheids- en milieurisico’s zijn dan het oog kan zien in oorlogsgebieden, die diepgaande gevolgen kunnen hebben voor door conflicten getroffen bevolkingen, maar die op de middellange en lange termijn moeten worden aangepakt. Het gebruik van aardobservatie en open-source onderzoekstechnieken blijkt een essentieel instrument te zijn in de toolkit voor het in kaart brengen van de milieu dimensies van oorlog. Het onderzoek dat voor dit rapport is uitgevoerd, bleek al nuttig voor VN-agentschappen ter plaatse die niet over de capaciteit en expertise beschikten om de verspreiding van informele stortplaatsen voor vast afval in Gaza in kaart te brengen. PAX deelde de bevindingen met relevante VN-agentschappen ter plaatse die de gegevens gebruiken om prioriteiten te stellen voor informele programma’s voor het ophalen van vast afval.
Op de lange termijn is aanvullende analyse met behulp van remote sensing nodig, met name rond de grotere
noodstortplaatsen, aangezien de accumulatie van afval het risico met zich meebrengt dat de bodem en het grondwater worden verontreinigd. Dit zou informatie moeten omvatten over hydrologie, landgebruik en bredere georuimtelijke analyse van atmosferische omstandigheden die kunnen helpen bij het bepalen van potentiële risico’s voor nabijgelegen gemeenschappen en hun hulpbronnen en de noodzaak van adequate saneringsinspanningen van noodstortplaatsen. Het in kaart brengen zou ook moeten worden geïntegreerd in analyses van de milieu gezondheid met betrekking tot de verspreiding van overdraagbare ziekten, mogelijke verbanden met antimicrobiële resistentie en andere vastgestelde gezondheidsomstandigheden die verband houden met blootstelling aan vast afval. Dit omvat het overwegen van luchtvervuiling door
afvalverbranding en ziekten die verband houden met het verzamelen van afval

Aanbevelingen

Korte termijn
Er is dringend een onmiddellijk en permanent staakt-het-vuren nodig om de burgerbevolking in de Gazastrook te beschermen. Bij gebrek daaraan moeten de volgende maatregelen worden genomen om de dreigende gezondheids- en milieuramp veroorzaakt door de crisis in het beheer van vast afval in te dammen.
• Faciliteer remote sensing en open-source mapping om de omvang van de conflictgerelateerde vast
afvalcrisis te begrijpen, een cruciale ondersteuning voor VN en humanitaire actoren die systematische opruimacties plannen.
• Roep Israël op om toegang te verlenen tot de aangewezen veilige stortplaatsen in Gaza. Het op de juiste manier afvoeren van vast afval is momenteel onmogelijk, wat de humanitaire crisis verergert door de milieu- en
gezondheidsrisico’s te vergroten.
• Zorg voor apparatuur, financiering en training voor humanitaire organisaties die werken aan opruim-,
sanerings- en verwijderingsacties.
• Repliceer UNDP-opruiminitiatieven met mobiele crashers die puin en afval kunnen verzamelen en hergebruiken in toekomstige projecten, zoals de bouw.

• Wijs financiering toe aan initiatieven voor herstel na het conflict, gericht op het herstellen van bestaande afvaloverdrachtslocaties en het bouwen van nieuwe veilige stortplaatsen.
• Neem monsters van bodem-, lucht- en waterbronnen rond grote informele stortplaatsen voor vast afval om
potentiële risico’s voor de volksgezondheid en het milieu te evalueren.

Lange termijn
De toekomstige vooruitzichten voor het vermogen van Gaza om met talloze uitdagingen om te gaan, zoals de stijgende zeespiegel, druk op natuurlijke hulpbronnen (waaronder water) en de catastrofale mate van vernietiging door het huidige conflict, vormen een existentiële uitdaging voor de Palestijnen. Om dit aan te pakken, zijn investeringen op de lange termijn en politieke stabiliteit nodig om de noodzakelijke maatregelen  te implementeren. Deze omvatten klimaatmitigatie en veerkrachtbeleid als onderdeel van duurzame wederopbouwinspanningen, waarvoor ook lokale gemeenschappen betrokken moeten worden bij zowel de onderzoeks- als de implementatiefase.
Er is daarom een ​​meer strategische aanpak nodig om het duurzame herstel en de toekomstige veerkracht van de milieu-infrastructuur in Gaza te waarborgen. De volgende maatregelen moeten worden overwogen:
• Inzicht in de breedte en diepte van de schade is nodig om te werken aan herstel-, schoonmaak- en
herstelwerkzaamheden. Een gecoördineerde inspanning met de hulp van de Wereldbank, UNDP en UNEP is nodig om een ​​volledige post-conflict milieubeoordeling uit te voeren, inclusief het in kaart brengen van gevaarlijke faciliteiten, schade aan waterinfrastructuur, impact op grondwaterbronnen en het mariene milieu,
aangetast landbouwgrond, biodiversiteit en andere relevante onderwerpen, in overeenstemming met UNEA-resolutie 3.1 over conflictvervuiling.
• Voer een volledige post-conflict milieubeoordeling uit in overeenstemming met UNEA-resolutie 3.1 over
conflictvervuiling. Dit omvat het in kaart brengen van gevaarlijke faciliteiten, schade aan waterinfrastructuur,
impact op grondwaterbronnen en het mariene milieu, aangetast landbouwgrond, biodiversiteit en andere relevante onderwerpen.
• Introduceer klimaatmitigatie- en veerkrachtbeleid in het afvalbeheerregime na de wederopbouw na de oorlog.
• Bevorder de inclusie van lokale ingenieurs, gemeenschapswerkers, communicatie- en rapportage-functionarissen en een afvalinzamelingsvloot in zowel de onderzoeks- als de implementatiefase door financiering, training en apparatuur te bieden om expertise te cultiveren en een arbeidskracht te behouden.

Het duurde lang voordat Walid Ribhi de plek vond waar zijn ouders woonden. Alles eromheen was weggevaagd. Walid had hulp nodig van buren die in het puin van hun voormalige huizen zaten om te vinden wat hij zocht.

De aanblik was schokkend. Er was geen spoor van het twee verdiepingen tellende gebouw van zijn ouders. Alle andere huizen in de omgeving waren ook verdwenen. “Het was alsof een orkaan het gebied had getroffen en alle gebouwen had verzwolgen,” zei Walid. Walid verliet het gebied waar zijn ouders woonden en zocht naar een school waar hij tijdens de huidige oorlog onderdak had gezocht. Hij herkende de school alleen van een bordje bij de poort. De school en vijf andere nabijgelegen scholen waren allemaal verwoest of zwaar beschadigd. Het tafereel op de markt in het hart van Jabalya was bijzonder griezelig. Walid runde vroeger een kledingwinkel op de markt. Toen hij zich realiseerde dat het er nog veel meer in puin lag, begon Walid te huilen. Het was niet de eerste keer dat hij failliet ging. Walid had eerder een winkel in al-Rimal, een wijk in Gaza-stad. Het bevond zich in de Shorouq-toren, die Israël bombardeerde tijdens de aanval op Gaza in mei 2021.

Vóór de huidige oorlog had Walid een appartement in Beit Lahiya, in het noorden van Gaza. Omdat het tijdens de eerste weken van de oorlog werd verwoest, verhuisde Walid naar het huis van zijn ouders in Jabalya. Zijn ouders waren geëvacueerd en naar het zuiden getrokken. Walid, zijn vrouw en hun drie kinderen bleven in Jabalya tijdens de Israëlische grondinvasie van het kamp in november. Hoewel Israëlische troepen heel dicht bij het huis waren gekomen, bleef het gebouw intact.

Israëlische troepen trokken zich na die invasie uiteindelijk terug uit Jabalya, maar vorige maand kwamen ze het kamp weer binnen. Voor Walid en zijn gezin was de invasie in mei erger dan alles wat ze ooit hadden meegemaakt. Ongeveer een week nadat de invasie in mei begon, bombardeerde Israël nabijgelegen huizen. Het geweld leek veel intenser dan in november. Uit angst dat ze zouden sterven, omhelsden Walid en zijn familie elkaar en reciteerden de shahada – het laatste testament van een moslim voor God. “Toen het bombardement stopte, openden we onze ogen en dankten God dat we nog leefden,” zei Walid.

Bloedbad
Een dag later beschoot het Israëlische leger de wijk. Het leger naderde het gebied waar Walid woonde met tanks en bulldozers. Onder dreiging van een aanval vanuit de lucht en vanaf de grond vluchtte het gezin naar een UNWRA school. Het was helemaal niet veilig. Een paar dagen later drong het Israëlische leger het hart van het kamp binnen, waarbij enorme verwoestingen werden aangericht. Walid en zijn familie besloten de school te verlaten. Voordat ze eruit konden komen, beschoten de Israëli’s het. De familie verstopte zich totdat ze een uitgang vonden. Terwijl ze vluchtten, zag Walid dat geïmproviseerde tenten werden aangevallen met mensen er nog in. ‘Hun stemmen zitten nog steeds in mijn hoofd’, zei hij. “Die stemmen achtervolgen me de hele tijd, of ik nu wakker ben of slaap. Ik ben nog steeds geschokt dat een aanval op een UNRWA-school, die geacht wordt beschermd te worden door het internationaal recht, uitmondde in een bloedbad.”
De familie wist niet waar ze heen moesten. Voor hun ogen werd een groep mensen neergeschoten door een raket afgevuurd door een drone. De drie mensen die zich haastten om de slachtoffers te helpen, werden zelf beschoten. Twee van de drie wisten te overleven. Eén werd bloedend achtergelaten.
Het gezin bleef lopen, waarbij de kinderen van streek raakten door de vele dode lichamen die ze op de grond zagen. Uiteindelijk bevond het gezin zich in de buurt van een school in het zuiden van Jabalya. Na een week onderdak daar werden ze ’s nachts wakker gemaakt. Het geluid dat ze hoorden was dat van de school die werd beschoten. Opnieuw vluchtten ze naar een andere school – deze keer in het westen van Gaza. Het was de laatste plaats waar ze schuilden voordat de Israëlische troepen zich terugtrokken uit Jabalya.
Nadat de terugtrekking door de autoriteiten in Gaza was bevestigd, koos de familie ervoor om terug te komen en Jabalya te bezoeken. Niets kon Walid voorbereiden op het verschrikkelijke tafereel dat hem te wachten stond. Ondanks het feit dat hij verbijsterd was, zette Walid een tent op en beloofde in Jabalya te blijven. ‘Ik weet dat de waterputten en de zonnepanelen zijn vernietigd’, zei hij. “Maar we zijn bezig om water en elektriciteit te krijgen. Wij zullen een oplossing vinden.”

Khuloud Rabah Sulaiman is een journalist die in Gaza woont.

Bron: Israel has turned a refugee camp into a ghost town | The Electronic Intifada

dit artikel is ook gepubliceerd in Nieuwsbrief nr 55

Op donderdagavond 4 juli werd de Nederlandse vertaling van de Palestijnse roman Een tuin voor verloren benen van Mahmoud Jouda gepresenteerd. Ingrid Rollema van Stichting Hope en uitgeverij Jurgen Maas zijn een samenwerkingsverband aangegaan om de komende vijf jaar elk jaar tenminste één nog niet eerder vertaald werk van een Gazaanse auteur uit te geven. Deze roman is de eerste in die reeks. De auteur kon er zelf niet bij zijn want hij woont op dit moment in Cairo, maar Djuke Poppinga die het boek uit het Arabisch heeft vertaald, interviewde Jouda in Cairo over de ontstaansgeschiedenis van het boek. Bekijk hieronder het interview.

Over Mahmoud Jouda
Mahmoud Jouda (1985) is een schrijver uit Gaza. Hij heeft psychologie gestudeerd in Istanboel, en werkt na een carrière als psycholoog nu als schrijver. Dit is zijn tweede roman over de Mars van de Terugkeer demonstraties, die op 30 maart 2018 begonnen. In 2028 en 2019 werden deze vreedzame protesten wekelijks bij het afscheidingshek met Israël gehouden. Palestijnen demonstreerden tegen de blokkade van de Gazastrook, en om het recht op terugkeer op te eisen naar de dorpen waaruit hun voorouders rond de stichting van de staat Israël in 1948 waren verdreven. Israël positioneerde tijdens de demonstraties scherpschutters langs de grens, met de opdracht te schieten op demonstranten die het hek naderden, aldus de Israëlische mensenrechtenorganisatie B’tselem. Gedurende anderhalf jaar werden meer dan 200 Palestijnen gedood en vele duizenden raakten gewond. Het overgrote deel van de slachtoffers waren ongewapende burgers die geen bedreiging voor de soldaten vormden, schrijft B’tselem. De VN schreef in rapporten dat Israël met het geweld tegen demonstranten internationaal recht schond en mogelijk misdaden tegen de menselijkheid beging. Meer dan duizend Palestijnen hadden schotwonden in hun ledematen, een deel daarvan moest worden geamputeerd.

lees de recensie over het boek

bestel het boek bij Godert Walter 

Het nieuwe nummer van de Jabalya nieuwsbrief is klaar. Het zal niet verbazen dat er veel aandacht is voor de verschrikkingen van de genocide die al 9 maanden plaatsvind in Gaza. Zowel het openingsartikel als ook de column van Jan Keulen beschrijven de ellende in Jabalya voor de bevolking. Maar als je dan de Gazastrook uit kan is de ellende niet voorbij want in Epypte is de hulpverlening niet goed geregeld. Ook aandacht voor de Nederlandse vertaling van Palestijnse roman Een tuin voor de verloren benen van Mahmoud Jouda die gaat over de wrede Israelische reactie op de Marsen voor de Terugkeer in 2018. Het gaat dus niet over de huidige geweldsuitbarsting maar is toch actueel omdat die marsen een vooraankondiging lijken te zijn van het onheil dat nu plaatsvind.  Verder een bespreking van het boek van Maya Wind Towers of Yvory and Steel over de verregaande betrokkenheid van de Israelische universiteiten bij de onderdrukking door de Israelische staat.

Lokatie